Juwelen en sieraden in het barokkasteel van Gödöllö

Het imposante paleis van Gödöllö is het grootste barokkasteel in Hongarije en een van de belangrijkste barokke kastelen ter wereld. Reden genoeg dus voor een bezoekje. Hier verzamelde Hongaarse koninklijke familie destijds een indrukwekkende verzameling sieraden en juwelen.

Landelijk

Het stadje Gödöllö ligt in een landelijk gebied op pakweg 20 kilometer ten noorden van de Hongaarse hoofdstad Boedapest. Het 18^de-eeuws koninklijk kasteel nestelt zich te midden van een 28 hectaren groot domein. Architect Andreas Mayerhoffer tekende destijds de plannen in opdracht van graaf Antal Grassalkovich I, een adviseur aan het Habsburgse hof. De eerste bouwfase begon in 1733 en werd in 1749 beëindigd. Maria Thérésia, keizerin van het Habsburgse rijk verbleef in het paleis van Gödöllö in 1751 naar aanleiding van haar bezoek aan Buda. Baron Georg Sina werd in 1850 eigenaar van het kasteel en verkocht het in 1864 aan een Belgische bank. De Hongaarse staat verwierf Gödöllö korte tijd later opnieuw. Het paleis werd grondig verbouwd en kreeg uiteindelijk een U-vorm.

Kroningsgeschenk

Bij de ‘Ausgleich’ werd Hongarije een zelfstandig koninkrijk, door een personele unie met Oostenrijk verbonden. In 1867 schonk de staat het kasteel van Gödöllö aan keizer Franz Joseph en keizerin Elisabeth (Sissi) naar aanleiding van hun kroning tot koning en koningin. Het paleis was jarenlang tijdens de lente en de herfst de favoriete verblijfplaats van de Hongaarse vorsten. Na het overlijden van Elisabeth in 1898 kwam Franz Joseph er nog zelden. De koning was er in 1911 voor de laatste keer. Zijn opvolger Karel IV verliet het kasteel op 26 oktober 1916 bij de ineenstorting van de dubbelmonarchie. Vanaf 1920 werd het paleis van Gödöllö de zomerresidentie van de Hongaarse regent Miklos Horthy. Aan de tweede bloeiperiode van het majestueuze gebouw kwam een einde door de Tweede Wereldoorlog toen Duitse en Russische soldaten een groot gedeelte van het waardevolle meubilair vernielden. Het hoofdgebouw, sedert 1950 een beschermd monument, kwam in verval nadat het gedurende decennia onwaardig als bejaardentehuis werd benut.

Koninklijke vertrekken vol juwelen en sieraden

Bezoekers krijgen in de kamers van het paleis een goed beeld van het dagelijks leven van de koninklijke familie ten tijde van de Oostenrijks – Hongaarse monarchie. Portretten van de Habsburgers sieren de Lonyay Hall. Aan de wanden van de rij- en jachtkamer hangen taferelen van koninklijke jachtpartijen in Gödöllö. De praalzaal imponeert door marmer en stukwerk met gouden bloemen en guirlandes. De architect Nicolas Pacassi heeft de pronkzaal gebouwd in 1758. De kleine eetzaal en het belendend vertrek bewaren neobarok meubilair, glazen en porseleinen serviezen met het monogram van Franz Joseph I.

Ceremoniële uniformen van de koning zijn te bewonderen in diens vroegere garderobe. De kleine kroonzaal was oorspronkelijk de slaapkamer van de vorst. Hier herinnert het monumentale schilderij van Eduard van Engert aan de kroningsplechtigheden van 1867. De koninklijke salons en de werkkamers zijn prachtig gedecoreerd. Het meubilair en de wanden van Elisabeth’s kleedkamer pronken in prachtig violet, het lievelingskleur van de vorstin. Rood- en vierkleurig marmeren stukwerk en gouden versiersels zijn de blikvangers in de kamer waar Maria Thérésia in 1751 verbleef, nadien de slaapkamer van Elisabeth. Een borstbeeld in wit marmer van de geliefde Hongaarse vorstin staat centraal in het vertrek dat gewijd is aan haar overlijden in 1898.

Hier bewaarde ze haar imposante verzameling juwelen, sieraden bezet met diamanten, zilver en goud, een collectie die door tijdgenoten een van de belangrijkste uit de geschiedenis werd genoemd.

een munt geslagen voor Maria-Theresia

Gerelateerde artikels:

1. Het oogverblindende paleis van de Zonnekoning in Versailles
2. Koninklijke juwelen als statussymbool
3. Korte gids van juwelen en sieraden (1)
4. Kroonjuwelen Keizerin Sissi te koop voor het goede doel
5. Korte gids van juwelen en sieraden (2)